Böbrek Fonksiyonları Nelerdir?
24 Haziran 2024

Böbrek Fonksiyonları Nelerdir?

Böbrek Fonksiyonları

Böbrekler, bel omurlarının her iki yanında yer alan ve kanı filtre eden hayati organlardır. Böbreklerde kanı filtre etmekten sorumlu 2.400.000 süzme ünitesi bulunmaktadır. Bu süzme üniteleri "nefron" olarak adlandırılır. Kan böbrek atardamarlarından girerek böbrek kanallarındaki nefronlarda süzülür ve süzülen sağlıklı kan böbrek toplar damarlarından vücuda geri verilir. Nefronların sayısı yaşlanma ile azalmaya başlar.

Böbrekler, herhangi bir zamanda vücuttaki kanın %22'sini tutabilirler. Dakikada yaklaşık 1,1 litre kan böbreklerden geçerek temizlenmektedir. Normal bir insanda 5 litre kan bulunduğunu düşünürsek, tüm vücuttaki kanın yaklaşık 5 dakika içinde böbreklerden geçerek temizlendiği anlamına gelir. Kanın temizlenmesi işlemi, vücudun fizyolojik sistemini korumaya ve iç ortamın sabitliğini sağlamaya yarar. Böbrekler yoğun bir hücresel solunum metabolizmasına ve önemli bir metabolik esnekliğe sahiptir.

Kandan süzülen zararlı maddeler ise idrar olarak böbreklerden dışarı atılır. Günlük ortalama böbreklerden atılan idrar miktarı yaklaşık 1 litre civarındadır. Sağlıklı bir kişide idrar steril, berrak ve hafif asidik olmalıdır.

Böbreklerin en önemli görevi kanı süzmektir. Ancak bu görevlerini yerine getirirken başka hayati fonksiyonları da vardır.

Böbreklerin Vücuttaki Hayati Fonksiyonları

  • Vücudun sıvı-iyon dengesini ayarlamak
  • Asit-baz dengesini sağlamak
  • Vücuttaki kimyasal reaksiyonlar sonucu oluşan zararlı maddelerin idrarla vücuttan atılmasını sağlamak
  • Böbreklerden salgılanan 'Renin' adlı özel madde ile kan basıncını düzenlemek
  • D vitamininin aktif formu olan dihidroksivitamin D salgılayarak kemik mineral yapısını dengede tutmak
  • Böbreklerden salgılanan 'eritropoetin' ile kan yapımını düzenlemek
  • Su ve elektrolit dengesini sağlamak
  • Sodyum dengesini düzenlemek
  • Vücudun tüm organlarıyla düzenli ve uyum içinde çalışmasını sağlamak
  • Kan pH dengesini ayarlamak
  • Ürik asit, üre ve aşırı potasyumun vücuttan atılmasını sağlamak

Böbrekler bu fonksiyonları yerine getiremediğinde, kandan atılması gereken maddeler dışarı atılamayacak ve zararlı maddeler kanda birikerek çeşitli rahatsızlıklara neden olacaktır. Böbrek fonksiyonlarının bozulmasıyla idrar yapmada bozukluklar, idrar yapamama, sık idrara çıkma veya altına kaçırma gibi belirtiler görülebilir. Vücutta sıvı birikmesi, ödem, kan basıncının yükselmesi, baş dönmesi, kulak uğultusu, iştahsızlık, bulantı, kusma, burun kanaması, ağızdan veya dışkı ile kan gelmesi gibi belirtiler böbrek fonksiyonlarında bozukluk olduğunun göstergeleridir.

Böbrek Fonksiyonlarının Bozulmasıyla Ortaya Çıkan Başlıca Hastalıklar

  • İdrar yolu iltihaplanması
  • Böbrek yetmezliği
  • Böbrek taşları
  • Tübüler hastalıklar
  • Konjenital hastalıklar
  • Damarsal böbrek hastalıkları
  • Şeker hastalığı ve bunun böbreklerde oluşturduğu etkiler

Böbrekler hayati organlardır ve bu yüzden yılda bir defa idrar muayenesi ve genel sağlık kontrolü yapılmalıdır. Bilinçsiz ilaç kullanımı böbrek hastalıklarına yol açabileceğinden, doktor önerisi olmadıkça ilaç kullanmaktan kaçınılmalıdır. Düzenli olarak kan basıncı ve kolesterol düzeyleri kontrol edilmelidir.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Yapay Böbrek Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Yapay Böbrek Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Böbrek Taşının Zararları Nelerdir?

Böbrek Taşının Zararları Nelerdir?

Böbrekte Kum Belirtileri ve Tedavisi

Böbrekte Kum Belirtileri ve Tedavisi

Üretra Darlığı Lazer Tedavisi

Üretra Darlığı Lazer Tedavisi

Böbrek Taşı Kırma

Böbrek Taşı Kırma

Güncel

Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Böbrek Ağrısı Nasıl Geçer?

Böbrek Ağrısı Nasıl Geçer?

Yoğurt Böbrek Taşı Yapar mı?

Yoğurt Böbrek Taşı Yapar mı?

Böbrek İltihabına Ne İyi Gelir?

Böbrek İltihabına Ne İyi Gelir?

Böbrek Kisti Neden Oluşur?

Böbrek Kisti Neden Oluşur?